Hersenen maken zelf nieuwe cellen in substantia nigra
Bij muizen blijken spontaan nieuwe cellen te worden aangemaakt in de substantia nigra, het deel van de hersenen dat bij mensen met de ziekte van Parkinson is aangetast. Deze ontdekking beschrijven onderzoekers van het Zweedse Karolinska Instituut begin juni in het wetenschappelijk tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS). De nieuwe cellen blijven ook dopamine aan te maken, de signaalstof in de hersenen waaraan mensen met de ziekte van Parkinson een tekort hebben.
Stamcellen
Tot enkele jaren geleden gingen wetenschappers er vanuit dat hersencellen bij de mens en andere zoogdieren tijdens het leven niet vervangen konden worden. Beschadigde hersencellen waren voorgoed verloren, luidde het dogma. Enkele jaren geleden werd ontdekt dat ook de hersenen zogeheten stamcellen bevatten. Dit zijn cellen die nog kunnen delen en zich vervolgens kunnen specialiseren in een bepaalde taak, bijvoorbeeld het maken van dopamine. Deze stamcellen vormen dus als het ware de grondstof waarmee verlorengegane cellen in het lichaam kunnen worden vervangen door nieuwe cellen. De Zweedse onderzoekers tonen nu aan dat dit laatste (in muizen) ook gebeurt in de substantia nigra, zij het in geringe mate. Met name als er cellen in de substantia nigra beschadigd raakten, nam de aanmaak van nieuwe cellen vanuit stamcellen toe, schrijven zij in hun artikel.
Interessant
Wat betekent dit nu voor mensen met de ziekte van Parkinson? Desgevraagd laat de Medische Adviesraad van de Parkinson Patiënten Vereniging weten dat het Zweedse onderzoek op zich interessant is. Want wat geldt voor muizen, kan ook best gelden voor mensen. Het is dus best denkbaar dat ook bij mensen aanmaak van nieuwe cellen in de substantia nigra plaatsvindt. Of deze ontdekking ook een vooruitgang betekent voor mensen met de ziekte van Parkinson is echter nog niet duidelijk. Als ook bij mensen aanmaak van nieuwe cellen in de substantia nigra plaatsvindt, gebeurt dit waarschijnlijk ook bij Parkinsonpatiënten. Uit het feit dat zij toch ziekteverschijnselen hebben, zou (voorzichtig) de conclusie getrokken kunnen worden dat de aanmaak van nieuwe cellen in de substantia nigra bij mensen met de ziekte van Parkinson onvoldoende is om het aantal door de ziekte verloren gegane cellen te vervangen. Het feit dat er aanmaak van nieuwe cellen in de substantia nigra plaatsvindt, kan mogelijk wel de aanzet geven tot onderzoek dat nagaat of deze aanmaak van nieuwe cellen op de een of andere manier is te stimuleren.