Stage Niels Gerrits bij Oxford Parkinson’s Disease Centre | parkinson-vereniging.nl

A A
Meer

Stage Niels Gerrits bij Oxford Parkinson’s Disease Centre

Vier maanden onderzoek doen in Oxford

Geplaatst op 16 juli 2015

Op vrijdag 30 januari 2015 vertrok mijn vliegtuig vanaf Schiphol naar London. Vanaf daar zou ik een bus nemen met de bestemming… Oxford! Ik ging vier maanden doorbrengen in het Oxford Parkinson’s Disease Centre (OPDC) om een nieuwe analysetechniek te leren. De afgelopen vier jaar heb ik promotieonderzoek gedaan, onder de supervisie van Dr Odile van den Heuvel, Dr Ysbrand van der Werf, Prof Henk Berendse en Prof Dick Veltman, bij het team Neuropsychiatrie binnen de afdeling Anatomie en Neurowetenschappen bij VU medisch centrum (VUmc) in Amsterdam. We hebben de relatie tussen de hersenen en cognitieve stoornissen in nog onbehandelde patiënten met de ziekte van Parkinson (ZvP). Een deel van de mensen met de ZvP scoort lager op taken die aandacht, geheugen en concentratie meten dan personen die de ziekte niet hebben. Om beter te begrijpen waarom dit zo is, hebben we gebruik gemaakt van de beeldvormende techniek functionele magnetische resonantie imaging (fMRI). Terwijl de proefpersonen drie taken uitvoerden, werd de hersenactiviteit gemeten m.b.v. de MRI scanner. Zodoende probeerden wij de uitvoering op de taak te relateren aan wat er in de hersenen gebeurde. De resultaten van deze, en andere, onderzoeken staan beschreven in mijn proefschrift dat ik op 11 september in het openbaar zal verdedigen op de Vrije Universiteit. Een in het oog springende observatie is dat we een toename in hersenactivatie zagen wanneer patiënten de taak nog even goed als de gezonde proefpersonen uitvoerden, maar een afname in hersenactivatie wanneer patiënten de taak minder goed uitvoerden. Daarnaast zagen we dat de afzonderlijke hersengebieden van de patiënten minder goed met elkaar communiceerden tijdens het uitvoeren van de taken, ongeacht de mate van activiteit. We denken daarom dat de afname in communicatie tussen hersengebieden, ofwel de mate van connectiviteit, afneemt in de ZvP. Zolang daarvoor kan worden gecompenseerd door een toename in hersenactivatie, kunnen cognitieve stoornissen uitblijven. We denken dat wanneer de hersenen niet meer kunnen compenseren voor de afname in connectiviteit, de toename in hersenactivatie omslaat in een afname en dat de prestaties van de patiënten op de taken tevens verminderen. Dit is een van de belangrijkste conclusies van mijn proefschrift. Ook is het belangrijk om te vermelden dat onze resultaten niet zijn vertroebeld door eventuele medicatie effecten, omdat de deelnemende patiënten nog geen dopamine-medicijnen gebruikten. Hierdoor zijn de metingen zuiverder dan die van veel andere studies en hebben we een beter idee van het directe effect van de ZvP op de relatie tussen brein en cognitie.

Ons idee is dat het aanvankelijk misgaat bij de connectiviteit tussen de hersengebieden en dat hiervoor moet worden gecompenseerd. Maar dit waren observaties tijdens het uitvoeren van de taken. We hadden onze patiënten en gezonde proefpersonen ook gescand terwijl ze geen taak uitvoerden. We wilden nu weten of we de afname in connectiviteit ook al in rust konden detecteren. Verder wilden we onderzoeken of de hersengebieden ook letterlijk minder goed met elkaar waren verbonden. Door het brein lopen zogenaamde witte stof banen die als een soort elektriciteitskabels hersengebieden met elkaar verbinden en er zodoende voor zorgen dat de gebieden met elkaar kunnen communiceren. Wij verwachtten dat er ook veranderingen in deze witte stof banen zouden zijn, en dat daardoor de communicatie veranderd zou zijn. We stelden daarom de vraag of er een verandering was in de connectiviteit tussen de hersengebieden in rust en of we deze veranderingen zouden kunnen relateren aan veranderingen in de witte stof banen.

Omdat dit een ingewikkelde analyse is die nog niet veel wordt toegepast, wilde ik graag naar een plek waar veel kennis is over zowel de ZvP als over complexe analysetechnieken. Daarom heb ik contact opgenomen met Dr. Clare Mackay van het OPDC, dat verbonden is aan de Universiteit van Oxford. Omdat ik deze analyse na mijn promotietraject uit ging voeren, waren de kosten van mijn verblijf voor eigen rekening. Daarom was ik extra dankbaar voor de subsidie van de Parkinson Vereniging, en van het Prins Bernhard Cultuurfonds, om een deel van de kosten van het bezoek te vergoeden!

Ondanks dat vier maanden lang lijken, kost onderzoek in de praktijk dikwijls meer tijd dan dat we zouden willen. De volledige analyse is daarom helaas nog niet af, maar ik heb wel geleerd wat de benodigde stappen zijn om tot het einddoel te komen en dat was waarvoor ik was gegaan. Daarnaast kan ik vanuit Amsterdam inloggen op het netwerk in Oxford en dus alsnog de analyse afmaken. De eerste resultaten zien er veelbelovend uit!

Mijn tijd in Oxford was erg inspirerend. Het OPDC bestaat uit een grote groep onderzoekers met uiteenlopende achtergronden die allemaal één doel hebben: meer kennis verzamelen over de ZvP om / en betere behandelingen te ontwikkelen. Tijdens mijn verblijf was er de OPDC onderzoeksdag en presenteerden alle onderzoekers waar ze mee bezig waren. Ook was het erg inspirerend om in contact te komen met beroemde onderzoekers die ik van naam kende van hun wetenschappelijke publicaties, maar die ik in het echt nog nooit had gezien.

Verder is Oxford een prachtige oude stad waar kennis, wetenschap en tradities hoog in het vaandel staan. Ik heb, naast het analyseren van mijn data, uren doorgebracht in de prachtige boekhandels en bibliotheken. Ook heb ik de oude kloosters (‘colleges’) bezocht waar de studenten wonen en onderwijs volgen. Voor de rest van 2015 werk ik nog in Amsterdam als postdoc. Ik hoop in de toekomst nog vaker naar het OPDC te kunnen gaan en zodoende onze samenwerking door te kunnen zetten en hopelijk uit te kunnen breiden met nieuw onderzoek. Ik ben in ieder geval de Parkinson Vereniging, en haar sponsoren, erg dankbaar dat ze mee hebben geholpen aan het realiseren van deze unieke ervaring!


Op het gebruik van deze website zijn de gebruiksvoorwaarden van toepassing.
Door het gebruik van de website of het forum gaat u akkoord met de toepasselijkheid van deze voorwaarden. 
Privacy- en cookiepolicy | Opzeggen lidmaatschap