Nieuwe Parkinson‑landkaart vraagt om zorgvuldige uitleg
4 februari 2026
Er is onlangs een groot onderzoek gepubliceerd naar verschillen in het aantal mensen met parkinson in verschillende delen van Nederland. Het onderzoek stond onder leiding van onder andere neuroloog Bas Bloem. De bijbehorende landkaart zorgde voor veel aandacht in de media en riep veel vragen op. De cijfers zijn duidelijk en soms ook schokkend. Elke dag horen tien Nederlandse gezinnen dat iemand parkinson heeft. Het doel van het onderzoek is om beter te begrijpen waar en waardoor parkinson ontstaat. Met die kennis kunnen we in de toekomst hopelijk voorkomen dat steeds meer mensen parkinson krijgen.
De rol van de leefomgeving
Het onderzoek laat zien dat de leefomgeving waarschijnlijk een belangrijke rol speelt. Tegelijk is het belangrijk om de resultaten genuanceerd te bekijken. De kaart laat alleen zien waar mensen nu wonen. Maar het risico op parkinson ontstaat vaak over tientallen jaren. Dingen uit het verleden, zoals eerdere woonplaatsen, werk of blootstelling aan bepaalde stoffen, zijn daardoor maar deels zichtbaar. De kaart laat niet het hele verhaal zien. Dit onderzoek geeft bijvoorbeeld geen antwoord op de vraag of pesticiden wel of geen rol spelen. Maar wel dat de relatie tussen leefomgeving en parkinson ingewikkeld is. Snelle conclusies doen geen recht aan die complexiteit. Daarom is het belangrijk om de resultaten rustig, eerlijk maar ook vooral zorgvuldig uit te leggen. Voor mensen die meer willen weten, heeft Bas Bloem een podcast opgenomen. Daarin beantwoordt hij veelgestelde vragen over de landkaart, over pesticiden en over wat we wel en niet uit dit onderzoek kunnen halen.
PD-PEST onderzoek
Voor de Parkinson Vereniging is dit onderzoek van groot belang om meer inzicht te krijgen in de complexiteit van het ontstaan van parkinson. Op basis van eerder onderzoek maken wij ons nog steeds zorgen over de relatie tussen parkinson en pesticiden. In Nederland is onlangs een nieuw onderzoek gestart in het Radboudumc in Nijmegen. Het heet PD-PEST. In dit onderzoek kijken wetenschappers of er een verband is tussen het gebruik van pesticiden en de ziekte van Parkinson. Ze meten daarvoor resten van pesticiden in het bloed van mensen met en zonder Parkinson. De Parkinson Vereniging wacht vol spanning de resultaten van dit onderzoek af, die over een paar jaar worden verwacht.
Samen met alle partners van Parkinsonalliantie Nederland
De Parkinson Vereniging vindt het heel belangrijk dat er betrouwbaar onderzoek gedaan wordt naar het ontstaan van parkinson. Samen met alle partners binnen Parkinsonalliantie Nederland zetten we ons in voor duidelijke informatie, goede samenwerking en eerlijke communicatie over wat de wetenschap ons laat zien. Alleen zo kunnen we werken aan een toekomst met minder parkinson.
Lees meer over parkinson en pesticiden in ons dossier op de website