In sommige gevallen kan een ADL-hond uitkomst bieden. In Nederland komt dat in de praktijk nog weinig voor. Dat komt waarschijnlijk omdat het onbekend is en omdat mensen vaak denken dat ze in een rolstoel moeten zitten om in aanmerking te komen voor een hulphond (wat niet zo is). In het buitenland – m.n. in de Verenigde Staten – is meer ervaring met de inzet van hulphonden bij parkinson.

Wat is een ADL-hond?

Een ADL-hond behoort tot de categorie assistentiehonden die speciaal zijn geselecteerd en getraind om mensen met een lichamelijke beperking te assisteren bij allerlei dagelijkse handelingen. De afkorting ADL staat voor Activiteiten Dagelijks Leven.

Wat kan een ADL-hond?

De ADL-hond kan tot wel zeventig verschillende handelingen overnemen van iemand die beperkt is in zijn functioneren. Beperkt als gevolg van de ziekte van parkinson bijvoorbeeld. Denk aan het openen en sluiten van deuren en gordijnen, het uittrekken van kleding, het leeghalen van de wasmachine en het oprapen en aangeven van voorwerpen.

ADL-hond bij parkinson

Naast bovengenoemde ADL-taken kan een assistentiehond ook helpen bij:

• Voldoende beweging
• Balans houden bij het lopen
• Vaste tred houden bij het lopen
• Signaleren en oplossen van freezing
• Wakker maken bij naar dromen

ADL-hond: twee mogelijkheden

Er zijn twee mogelijkheden:

• Bruikleen van een ‘kant-en-klaar’ opgeleide hond
• Begeleiding bij het trainen van de eigen hond (teamcoaching).

Beide mogelijkheden hebben voor- en nadelen. Het is belangrijk om voor een eventuele aanvraag goed uit te zoeken welke vorm het beste past.

Welke organisaties zijn er?

Er is een groeiend aantal organisaties die ADL-honden aanbieden. Stichting Hulphond Nederland is de grootste. Organisaties die begeleiding bieden bij het opleiden van de eigen hond zijn BultersMekke Assistancedogs en Hulphondenschool de Click.

Wanneer komt iemand in aanmerking voor een ADL-hond?

Iemand met een lichamelijke beperking komt in aanmerking voor en ADL-hond als de hulpvra(a)g(en) aansluit(en) bij de oplossingen die een ADL-hond biedt. Problemen met spraak of de leeftijd van de cliënt vormen geen belemmering voor een aanvraag. Uiteraard moet iemand wel geestelijk en lichamelijk in staat zijn om voor een hond te zorgen.

Een ADL-hond aanvragen

De hulphond-organisatie is het eerste loket waar iemand zich kan melden. Daar wordt zorgvuldig bekeken of de aanvrager geschikt is voor een ADL-hond. Zo ja, dan begeleidt de organisatie de aanvraag richting zorgverzekeraar en dient deze ook in.

Vergoeding vanuit zorgverzekering

Sinds 1 januari 2016 vallen ADL-honden onder de Zorgverzekeringswet en worden zij vergoed uit de basisverzekering. De verzekeraar beoordeelt de aanvraag onder meer op basis van de verwachte kostenbesparingen. Het is zaak om, bij voorkeur samen met de ergotherapeut, inzichtelijk te maken met welk bedrag de (zorg)kosten verminderen als gevolg van de inzet van een ADL-hond (bv. minder fysiotherapie door meer beweging). Dat is lastig, zeker bij een progressieve ziekte als parkinson, omdat er een inschatting moet worden gemaakt welke zorg in de toekomst nodig is.

In de praktijk blijkt dat er geen eenduidig beleid is; de diverse verzekeraars beoordelen de aanvragen verschillend. Bij afwijzing is er de mogelijkheid om bezwaar aan te tekenen.

Mogelijkheden verkennen?

Om serieus de mogelijkheden van een ADL-hond te verkennen, is een gesprek met de behandelend arts en/of andere zorgverleners een goed vertrekpunt. Uiteraard moeten eventuele huisgenoten het ook een goed idee vinden dat er een hond in huis komt. Het is en blijft een levend wezen, dat zorg en aandacht nodig heeft. Niet iedereen is geschikt voor het hebben van een hond, maar degene die dat wel is krijgt misschien een geweldig maatje.