• Hyperseksualiteit
  Hyperseksualiteit is een verhoogde behoefte aan seksuele prikkeling en activiteit. Dit kan zich uiten in meer masturberen en een toegenomen seksueel contact, maar ook in herhaaldelijk aandringen op seksueel contact met de partner, het bezoeken van pornosites of bellen van sekslijnen. Hyperseksualiteit kan ook bestaan als er sprake is van seksuele functiestoornissen, zoals erectie- of ejaculatieproblemen. Hyperseksualiteit leidt vaak tot wrijving of problemen binnen de relatie met de partner.

• Compulsief kopen
  Bij compulsief kopen bestaat er een toegenomen drang om spullen te kopen, die in ernstige gevallen tot financiële schulden kan leiden.

• Pathologisch gokken
  Pathologisch gokken betreft een moeilijk bedwingbare aandrang tot gokken, die in ernstige gevallen (en met name bij late (h)erkenning) tot grote financiële problemen kan leiden.

• Binge eating of compulsief eten
  ‘Binge eating’ is het hebben van ‘vreetbuien’, waarbij zeer grote hoeveelheden voedsel in één keer gegeten worden.

• Compulsief internet gebruik
  Bij compulsief internetgebruik maakt de patiënt overmatig gebruik van internet en zit bijvoorbeeld tot diep in de nacht achter de computer websites te bezoeken of spelletjes te doen.

• Punding
  Bij punding heeft de patiënt een overmatige interesse in bepaalde onderwerpen, waarbij bepaalde handelingen herhaaldelijk worden uitgevoerd. Deze handelingen zijn niet productief en leiden vaak tot wanorde of materiële schade. Voorbeelden van punding zijn het verzamelen van voorwerpen, het herhaaldelijk in en uit elkaar schroeven van apparaten en het eindeloos sorteren van voorwerpen of papieren. Punding komt met name veel voor bij patiënten die al langdurig de ziekte van Parkinson hebben en matige tot ernstige cognitieve problemen ondervinden.

• Dopamine afhankelijkheid syndroom
  Het dopamine afhankelijkheidssyndroom wordt ook wel het dopaminedysregulatiesyndroom genoemd. Het wordt gekenmerkt door een ‘dopamineverslaving’: een toegenomen behoefte aan dopaminerge medicatie, die vaak gepaard gaat met overmatig gebruik van deze middelen. Dit kan tot een toename van overtollige bewegingen en motorische rusteloosheid leiden. Niet zelden gaat het dopamine afhankelijkheidssyndroom gepaard met gedragsproblemen zoals agressie of ontremming.

Medicatie

Omdat is gebleken dat gebruik van medicatie een rol kan spelen in het ontstaan van deze stoornissen, is aanpassing van de medicatie door de neuroloog soms noodzakelijk. Daarnaast kunnen uitleg aan patiënt en diens omgeving, een gedragsmatige aanpak of het starten van andere medicatie de impulscontrolestoornis beter hanteerbaar maken. Daarnaast kunnen partner-relatiegesprekken helpen de balans terug te vinden.

Bron: Prof. Dr. Henk Berendse en Dr. Odile van den Heuvel, VUmc

Columns over impulscontrolestoornissen

Psychiater Odile van den Heuvel bespreekt in haar columns in Parkinson Magazine de psychiatrische symptomen die kunnen komen kijken bij de ziekte van Parkinson. Zo ook over impulscontrolestoornissen. Via onderstaande links kunt u deze lezen:

Impulscontrolestoornissen: introductie

Impulscontrolestoornissen: kenmerken en risicofactoren

Impulscontrolestoornissen: behandelopties

Meer over impulscontrolestoornissen

Lees hier over wat impulscontrolestoornissen kunnen doen met een relatie 

(kader pag. 18 Parkinson Magazine)

Lees hier de richtlijn voor zorgverleners over impulscontrolestoornissen

De International Parkinson and Movement Disorder Society geeft informatie over impulscontrolestoornissen voor mensen met parkinson. De International Parkinson and Movement Disorder Society (MDS) is een organisatie van artsen, wetenschappers en andere zorgverleners die zich bezighouden met bewegingsstoornissen zoals de ziekte van Parkinson.

Lees hier de informatie van MDS over impulscontrolestoornissen

Ga terug naar de informatie over verandering in denken en emotie