Een glimp van het levenseinde van mensen met de ziekte van Parkinson en atypische parkinsonismen

Over de ziekte van Parkinson, andere parkinsonismen of RBD

Uitgelicht bericht

Een glimp van het levenseinde van mensen met de ziekte van Parkinson en atypische parkinsonismen

Onderzoek onder 189 overleden mensen met parkinson in Nederland laat zien dat mensen met de ziekte van Parkinson (PD) of atypische parkinsonismen in de laatste 2 levensweken gemiddeld 8 tot 9 verschillende symptomen ervaren. Het gaat vaak om klachten zoals vermoeidheid, pijn, slikproblemen en ernstige bewegingsbeperkingen. Bij mensen met atypische vormen kwamen zelfs nog meer klachten voor.

Door: Herma Lennaerts

Opvallend is het veelvuldig gebruik van palliatieve sedatie: 60 procent van de mensen kreeg deze behandeling, waarbij het bewustzijn wordt verlaagd om ondraaglijke klachten te verlichten. Dit gebeurde vooral in verpleeghuizen en bij mensen met atypische parkinsonismen. Tegelijkertijd kreeg slechts 13 procent ondersteuning van een gespecialiseerd palliatief team, dat juist gericht is op comfort en kwaliteit van leven en sterven in de laatste fase. Daarnaast werd bij 11 mensen euthanasie toegepast (6 met PD en 5 met atypische vormen), meestal in verpleeghuizen of via de huisarts.

Deze bevindingen roepen vragen op. Het percentage palliatieve sedatie is namelijk ruim twee keer zo hoog als bij mensen zonder parkinson. Komt dit doordat mensen met parkinson in de stervensfase méér of zwaardere klachten hebben? Speelt het stoppen van medicatie door slikproblemen hierin een rol? Of zien we vooral een bredere trend waarin palliatieve sedatie steeds vaker wordt toegepast?

Wat duidelijk is, is dat mensen met parkinson aan het einde van hun leven vaak met een hoge symptoomlast te maken hebben, terwijl specialistische ondersteuning beperkt beschikbaar is. Breder toegankelijke palliatieve expertise is daarom hard nodig. Alleen zo kunnen we zorgen voor een waardige laatste levensfase, waarin comfort, kwaliteit van leven en sterven en waardigheid centraal staan.

Besproken artikel:

Lennaerts-Kats H, Elbers A, Muente C, et al. A glimpse of the end-of-life of people with Parkinson’s disease and atypical parkinsonism: A descriptive analysis of electronic health records. Journal of Parkinson’s Disease. 2025;0(0). doi:10.1177/1877718X251372875

Dit onderzoek werd mede gefinancierd door ParkinsonNL

Cookies op deze website

Deze website maakt gebruik van cookies om goed te functioneren. Als je wilt aanpassen welke cookies we mogen gebruiken, kan je jouw cookie-instellingen wijzigen. Meer informatie is beschikbaar in onze privacyverklaring.

Cookie instellingen

Strikt noodzakelijk 7 cookies

Je ontvangt strikt noodzakelijke cookies, omdat ze nodig zijn voor het juist functioneren van deze website. Deze cookies kun je niet uitschakelen.
Naam Leverancier Omschrijving Bewaartijd

Voorkeuren 0 cookies

Deze website slaat jouw voorkeuren op zodat deze bij een volgend bezoek kunnen worden toegepast.

Geen cookies gevonden

Analyse 0 cookies

Deze website analyseert het gebruik ervan, zodat we functionaliteit daarop kunnen aanpassen en verbeteren. De gegevens zijn anoniem.

Geen cookies gevonden

Tracking 1 cookies

Deze website analyseert je bezoek om de inhoud beter op jouw behoeften af te stemmen.
Naam Leverancier Omschrijving Bewaartijd

Extern 0 cookies

Deze website maakt gebruik van externe functionaliteit, zoals Social Media deelmogelijkheden.

Geen cookies gevonden